Zatrudnianie na B2B od 2026 roku.

Rewolucja od 1 stycznia 2026 roku

Zapowiadane są zmiany w uprawnieniach Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) od 1 stycznia 2026 r., w ramach których inspekcja będzie miała bardziej skuteczne narzędzia kontroli form zatrudnienia, w tym tzw. „test przedsiębiorcy”.

Co to dokładnie oznacza?

• PIP będzie mogła administracyjnie stwierdzić istnienie stosunku pracy — bez konieczności kierowania sprawy do sądu.
• W ramach kontroli zostanie zastosowany tzw. „test przedsiębiorcy” — czyli analiza, czy osoba świadcząca usługi w ramach umowy B2B lub umowy cywilnoprawnej działa faktycznie jako przedsiębiorca (ponosi ryzyko, ma wielu klientów, samodzielność), czy jednak warunki współpracy odpowiadają stosunkowi pracy.
• Nowe regulacje będą dotyczyć szerszego zakresu umów – w tym umów B2B, umów-zleceń, umów o dzieło – jeśli w praktyce spełniają cechy stosunku pracy.

Czy to oznacza, że PIP „będzie przeprowadzać testy przedsiębiorców”?

Tak — w sensie że podczas kontroli PIP będzie weryfikować, czy dana współpraca – choć formalnie „umowa B2B” lub inna – nie jest w rzeczywistości zatrudnieniem zależnym, czyli stosunkiem pracy. Artykuły mówią o tym jako „test przedsiębiorcy”.

Ważne uwagi:

• Projekt zmian jeszcze nie został ostatecznie uchwalony. (na moment publikacji tego artykułu).
• Wejście w życie jest planowane na 1 stycznia 2026 r. – dlatego warto już teraz się przygotować, szczególnie jeśli Twoja firma wykorzystuje umowy B2B lub inne formy cywilnoprawne.

Poniżej znajdziesz podsumowanie głównych zmian w projekcie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) planowanych na rok 2026
Podsumowanie kluczowych zmian
Na podstawie dostępnych informacji (projekt ustawy nr UD 283 z 1.09.2025 r. oraz opracowań doradczych) wyłaniają się następujące najważniejsze zmiany:

Check-lista ryzyk dla Twojej firmy :
Zakładając, że Twoja firma korzysta z umów B2B, lub współpracuje z freelancerami/kontraktorami — oto lista kwestii, które warto sprawdzić i/lub dostosować:

1. Charakter współpracy z kontrahentami

• Czy osoba na B2B ma wielu klientów, czy pracuje de facto jak etatowy pracownik jednej firmy?
• Czy osoba na B2B wykonuje pracę osobiście, w stałym miejscu, o określonym czasie, pod kierownictwem firmy („podporządkowanie”)?
• Czy firma zleca mu zadania i nadzoruje sposób ich wykonywania, czy jedynie otrzymuje rezultat pracy?
• Czy w umowie B2B/kontraktowej są zapisy wskazujące na samodzielność oraz ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej przez kontrahenta?

2. Umowy / dokumentacja 

• Przegląd umów cywilnoprawnych, kontraktów B2B: czy zawierają postanowienia typowe dla umowy o pracę („stałe miejsce pracy”, „monitoring czasu pracy” etc.)?
• Czy faktura wystawiana jest przez kontrahenta prowadzącego działalność gospodarczą z pełną samodzielnością?
• Czy w praktyce warunki współpracy odpowiadają umowie, czy istnieje tzw. „fikcyjne samozatrudnienie”?
• Czy firma posiada dokumentację potwierdzającą, że współpraca ma charakter niezależny (np. różne projekty, samodzielność kontrahenta, możliwość zastępstwa, własny sprzęt itp.)?

3. Ryzyko „przekształcenia umowy” przez PIP

• Uświadomienie, że PIP może wydać decyzję administracyjną przekształcającą umowę cywilnoprawną/B2B w umowę o pracę — co może rodzić konieczność rozliczeń z ZUS, składek, wynagrodzeń za urlopy itp.
• Sprawdzenie, czy firma ma zapas finansowy i procedury (księgowe, prawne) na wypadek takiej decyzji.
• Weryfikacja, czy umowy zawarte przed wejściem w życie zmian (przed 2026 r.) mogą być objęte kontrolą – tak, wskazują źródła, że mogą.

4. Procedury kontrolne i wymiana danych

• Przygotowanie się na możliwość kontroli zdalnej — firma powinna mieć uporządkowaną dokumentację, dostęp do systemów, możliwość przekazania danych elektronicznie.
• Zapewnienie, że ewidencja czasu pracy, dokumentacja współpracy z kontrahentami, faktury, projekty są dostępne i uporządkowane.
• Ustanowienie wewnętrznych procedur oceny ryzyka w zakresie umów B2B / zleceń – np. periodyczna rewizja statusu kontrahenta.

5. Szkolenia / komunikacja wewnętrzna

• Przeszkolenie działu HR / prawnego w firmie w zakresie nowych uprawnień PIP i potencjalnych skutków.
• Aktualizacja wzorów umów (kontraktów B2B/umów zlecenia) z uwzględnieniem kwestii niezależności kontrahenta.
• Komunikacja z działem finansowym i księgowym — czy koszty, faktury, umowy są właściwie kwalifikowane.

6. Strategia dostosowania

• W przypadku współpracy z osobami działającymi jako jednoosobowa działalność gospodarcza (JDG) – ocena, czy model współpracy nie zawiera elementów stosunku pracy.
• Rozważenie czy w pewnych przypadkach bardziej odpowiednia byłaby umowa o pracę lub umowa o pracę kontraktową (czyt. definicja w Kodeksie pracy) – biorąc pod uwagę ryzyko kontroli.
• Wprowadzenie w firmie mechanizmu cyklicznej analizy „kontrakt versus umowa o pracę” – i przygotowanie ewentualnych działań naprawczych.

Podsumowując, od 2026 roku znacząco wzrosną kompetencje Państwowej Inspekcji Pracy i współpraca z podwykonawcami na podstawie umów B2B lub umów cywilnoprawnych niesie ryzyko zakwalifikowania umów z nimi na umowy o pracę. To może spowodować wysokie konsekwencje finansowe po stronie przedsiębiorców. Dlatego przygotuj się wcześniej na nadchodzące zmiany. Nie wiesz jak się za to zabrać to zwróć się do nas. Z chęcią Ci pomożemy.